To od jakości kształcenia, zdolności do tworzenia i przyciągania talentów oraz skutecznego transferu wiedzy do biznesu zależy dziś konkurencyjność krajów, ich odporność i pozycja w globalnej rywalizacji. Dlatego tak ważne jest, edukację i naukę traktować jako strategiczną inwestycję w przyszłość. Talent, wiedza i innowacje, to fundamenty nowego modelu rozwoju. Na zmieniające się potrzeby rynku pracy, transformację cyfrową i wyzwania demograficzne musi odpowiadać się system edukacji i nauki.
W wystąpieniu prowadzającym, wiceministra nauki i szkolnictwa wyższego, Maria Mrówczyńska powiedziała, że to edukacja i nauka budują kapitał ludzki. Warunkują odporność na kryzysy gospodarki, a bez tego trudno mówić o realnej suwerenności. „Wiedza ma szczególny charakter – nie zużywa się, ale rośnie, gdy się nią dzielimy”, mówiła Maria Mrówczyńska, dodając, że powinniśmy wprowadzać jej praktyczne zastosowanie. Nauka potrzebuje czasu, zaufania i ciągłości finansowania, ale to nie dzieje się w oderwaniu od człowieka, bo to inwestycja w talent, kompetencje i rozwój w ludzi jest najważniejsza – zakończyła wiceministra nauki.
O potrzebie praktycznego kształcenia opowiadała Paula Bruszewska, prezeska i założycielka olimpiady „Zwolnieni z Teorii”. W ramach olimpiady uczniowie prowadzą praktyczne projekty, dzięki którym otwierają się na świat, na zmiany, innowacje. Rocznie w programie bierze udział około 20 tysięcy uczniów. Tymczasem polscy uczniowie, kształcący się w tradycyjnym systemie świetnie sobie radzą w kompetencjach bazowych, ale w kompetencjach przyszłości i sprawczości – wyniki są słabe. Pokazuje to między innymi przygotowana przez Ministerstwo edukacji narodowej diagnoza młodzieży.
Prof. Magdalena Środa, filozofka z Uniwersytetu Warszawskiego – zwróciła uwagę na bezkosztowe i bardzo potrzebne działania w szkołach, które poprawią sprawczość i podeście do świata młodych ludzi – chodzi o to, by każdy nauczyciel w szkole promował wyobraźnię. Wyobraźnię narracyjną – kształtującą tolerancję, wyobraźnię literacką, wyobraźnię polityczną. W szkole warto wprowadzić też myślenie – logiczne i krytyczne, to nauczy wyrażanie swoich myśli. Zgodził się z tym prof. Jerzy Hausner z Fundacji Gospodarki i Administracji Publicznej, mówiąc, iż wszystkie badania wskazują, że jesteśmy krajem o innowacji naśladowczej i to jest nasz problem. Przegrywamy w międzynarodowych konkursach, ze względu na to, że nasze pomysły są mało innowacyjne. Profesor skrytykował system szkolnictwa wyższego, który nie rozwija młodych ludzi.
W opozycji stanął prof. Jerzy Małachowski – dyrektor Narodowego Centrum Badań i Rozwoju – który przekonywał, że studenci nie są ograniczani na uczelniach – istnieją już projekty, które gwarantują model edukacji spersonalizowanej. Przyznał, że z punktu widzenia badawczego NCBR stawia na trzy rzeczy – badanie, rozwój, innowacje.
W panelu wzięli udział:
– Maria Mrówczyńska, podsekretarz stanu, Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego
– Paula Bruszewska, prezeska, założycielka, Zwolnieni z Teorii
– Prof. Jerzy Hausner, przewodniczący rady programowej, Open Eyes Economy Summit, Fundacja GAP
– Prof. Jerzy Małachowski, dyrektor, Narodowe Centrum Badań i Rozwoju
– Damian Syjczak, zastępca dyrektora, Narodowa Agencja Wymiany Akademickiej
– Prof. Magdalena Środa, filozofka
Moderacja: Joanna Bochniarz, Center for Innovative Education
