Profilaktyka i medycyna precyzyjna to inwestycje, które mogą wydłużyć życie i obniżyć koszty leczenia. Uczestnicy panelu „Co zrobić, by Europejczycy żyli zdrowo i długo?” podczas jesiennej edycji EFNI zgodzili się, że zdrowie publiczne wymaga długofalowej strategii, szerokiej współpracy oraz zmiany myślenia o profilaktyce.
Przyczynkiem do dyskusji są dane mówiące o tym, że w Polsce żyjemy średnio cztery lata krócej niż przeciętny Europejczyk. Jak podkreślali paneliści, tę różnicę można nadrobić między innymi dzięki skutecznemu wdrożeniu profilaktyki.
Prof. Łukasz Balwicki, krajowy konsultant w dziedzinie zdrowia publicznego, przypomniał, że profilaktyka jest po prostu tańsza. „Kojarzymy inwestycje w profilaktykę jako te, które zwrócą się w długim terminie. Wiele społeczeństw jest też przyzwyczajonych, żeby postrzegać swoje bezpieczeństwo zdrowotne w kategoriach szpitala, SOR-u, karetki, twardych inwestycji i one dają fizyczne poczucie bezpieczeństwa” – ocenił prof. Balwicki. Jak dodał, w odbiorze społecznym działania profilaktyczne nie są na tyle namacalne, by naciskać na polityków na większe inwestycje w tym obszarze.
Wiceprezes NFZ Marek Augustyn powiedział, że według danych WHO, każdy dolar zainwestowany w działania profilaktyczne zwraca się 7-krotnie, a w przypadku szczepień – nawet 16-krotnie. „W kontekście zdrowia musimy mówić nie tylko o dobrostanie obywatela, społeczeństwa itd. Musimy mówić, że ma to walor ekonomiczny” – dodał Marek Augustyn. Wiceprezes NFZ przyznał jednak, że większość wydatków na ochronę zdrowia w Polsce pochłania leczenie szpitalne – ponad 100 mld złotych. Wydatki na profilaktykę liczone są tylko w setkach milionów.
Geraldine Schenk, dyrektor krajowa J&J Innovative Medicine, zwracała uwagę, że inwestowanie w zdrowie jest długoterminową inwestycją w dobrobyt. „Dziś idziemy dużo dalej niż opracowanie samej tabletki – myślimy, jak zapobiegać chorobom, jak diagnozować je wcześniej i jak zapewnić właściwe leczenie właściwemu pacjentowi we właściwym czasie” – mówiła. Dodała, że kluczowe jest włączanie testów genetycznych do rutynowej praktyki klinicznej.
Z kolei Wioletta Januszczyk, dyrektor zarządzająca Medicover Polska, podkreślała, że skuteczny system ochrony zdrowia powinien być „szyty na miarę” pacjenta. „W systemie musimy patrzeć na człowieka, a nie na chorobę. Potrzebne jest skoordynowanie całego procesu – od diagnostyki, przez leczenie po opiekę po nim. Jeśli pacjent nie jest poprowadzony za rękę, po prostu się gubi” – tłumaczyła. Januszczyk wskazała, że profilaktyka musi stać się elementem codziennej kultury. „W Medicover rozwijamy koncepcję ‘rytuału zdrowia’, która ma nie tylko edukować, ale też aktywizować pacjentów i lekarzy” – wyjaśniała Wioletta Januszczyk.
Przewodnicząca senackiej Komisji Zdrowia Agnieszka Gorgoń-Komor przypomniała, że w Polsce działa „Ministerstwo Zdrowia, a nie Choroby”. Polityczka i zarazem lekarka wezwała do długofalowych decyzji ponad podziałami. Jednym z pomysłów senator Gorgoń-Komor jest obniżenie VAT na wodę mineralną z 23 do 5 procent.
Adam Jarubas, europoseł i szef Komisji Zdrowia Publicznego w Europarlamencie, podkreślił, że Unia rozwija strategie zdrowotne dotyczące raka, chorób sercowo-naczyniowych i otyłości. „Ale żeby one były skuteczne i przekładały się na realne działania państwa członkowskich, muszą być podparte finansami” – dodał europoseł.
W panelu uczestniczyli:
- Marek Augustyn, wiceprezes, Narodowy Fundusz Zdrowia
- Łukasz Balwicki, Gdański Uniwersytet Medyczny, konsultant krajowy w dziedzinie zdrowia publicznego
- Agnieszka Gorgoń-Komor, senator, przewodnicząca, Komisja Zdrowia
- Wioletta Januszczyk, dyrektor zarządzająca pionu usług konsumenckich, wiceprezes zarządu, Medicover Sp. z o.o.
- Adam Jarubas, poseł, Parlament Europejski, przewodniczący Komisji Zdrowia Publicznego (online)
- Geraldine Schenk, dyrektor krajowy, J&J Innovative Medicine
Moderacja: Ewa Kurzyńska, redaktor naczelna, portal Długo i Szczęśliwie
