Konkurencyjność Europy to nie tylko kwestia gospodarcza, ale także fundament jej strategicznego bezpieczeństwa i przyszłej pozycji na świecie – oto jeden z głównych wniosków płynących z raportu Draghiego.
W obliczu narastającej rywalizacji globalnej, Europa potrzebuje nowego impulsu wzrostu, opartego na innowacjach, inwestycjach oraz mądrej deregulacji. Jak przełożyć ambitną wizję Draghiego na konkretne działania wzmacniające odporność i stabilność gospodarki?
Raport Mario Draghiego rysuje przed Europą potrzebę mocnej deregulacji. Mamy do czynienia z legislacją zbyt szczegółową, zbyt techniczną i zbyt kazuistyczną, która blokuje innowacyjność, na co uwagę zwraca prof. Jastrzębski (KNF). Można więc mówić o zjawisku nadmiarowej regulacji, która stworzyła rynek bez ryzyka, w którym ciężko o warunki sprzyjające dla rozwoju nowych technologii. Zjawisko brain drain, czyli emigracji najlepiej wykształconych obywateli w poszukiwaniu lepszych perspektyw rozwoju naukowego i zawodowego, dotychczas obserwowane głównie w krajach rozwijających się, zaczęło dotyczyć również naszego regionu.
Za przykład niech posłuży garść statystyk przytoczonych przez prezesa zarządu VeloBanku, Adama Marciniaka: „Niedoinwestowanie edukacji i sektora akademickiego jest dużym problemem w Polsce – aż dziewiętnastu noblistów w ostatnich latach było urodzonych w naszym kraju, jednak żaden z nich nie legitymizował się osiągnięciami naukowymi z Polski. Inwestycje w sektor nowych technologii w Stanach Zjednoczonych to ponad 800 miliardów dolarów, podobnie w Chinach, natomiast w przypadku Europy jest to jedynie 400 miliardów euro. Efekty widać gołym okiem – specjaliści z dziedziny sztucznej inteligencji i LLM wyjeżdżają pracować poza nasz region.”
Dlaczego innowacje uciekają z Europy? W Stanach Zjednoczonych dużo łatwiej jest otrzymać finansowanie i venture capital na innowacyjne pomysły. Zdaniem Elżbiety Czetwertyńskiej, prezes zarządu Citi Handlowy, w Europie mamy bardziej konserwatywne podejście do inwestycji i skłonność do minimalizowania ryzyka. Jak jednak zauważa: „Sektor finansowy w Polsce jest dużo bardziej innowacyjny niż w USA. W naszym kraju stosuje się rozwiązania, które nie są znane tam, ale też w innych krajach Zachodu, takie jak BLIK. W Stanach Zjednoczonych wciąż popularne są czeki, które w naszym regionie były używane bardzo rzadko. Możemy być dumni z zaawansowania naszego sektora bankowego”.
Konkurencyjna i innowacyjna gospodarka nie może istnieć jednak bez inwestycji w bezpieczeństwo przemysłowe i skracanie łańcucha dostaw. Szerzej przyjrzała się temu zagadnieniu Magdalena Krakowiak z Adamed Pharma z perspektywy branży farmaceutycznej. „Kryzysy kilku ostatnich lat pokazały, jak ważne jest bezpieczeństwo lekowe. Jeszcze 25 lat temu w Europie produkowało się większość API (Active Pharmaceutical Ingredients), a obecnie ponad 70 proc. leków trafiających do pacjentów na całym świecie to generyki. Bezpieczeństwo lekowe nie jest tanie i wymaga ogromnych nakładów finansowych i długoterminowych strategii, dlatego jako branża farmaceutyczna apelujemy o ponowne inwestycje w produkcję API i leków w Europie”.
W rozmowie o konkurencyjności nie można jednak pominąć branż, które nie rozwijają się równie dynamicznie, jak te związane z nowymi technologiami. Przypomniał o tym Michał Fura z BAT Poland: „W przypadku naszej branży nie powinno mówić się o deregulacji, a o potrzebie mądrej regulacji – to odróżnia nas od branż związanych z nowymi technologiami, potrzebującymi szybszego rozwoju. Konkurencyjność należy pojmować całościowo jako konkurencyjność całej gospodarki. Dlatego potrzebna jest spójność polityki przemysłowej z polityką zdrowotną. Nie bójmy się wspierać innowacji nawet w dziedzinach trudnych!”.
Udział wzięli:
Adam Marciniak, prezes zarządu VeloBank S.A
Magdalena Krakowiak, kierownik ds. międzynarodowych relacji zewnętrznych, Adamed Pharma
Elżbieta Czetwertyńska, prezes zarządu Citi Handlowy
Michał Fura, Head of Corporate and Regulatory Affairs, BAT Poland
Prof. Jacek Jastrzębski, przewodniczący, Komisja Nadzoru Finansowego
Ignacy Niemczycki, sekretarz stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych
Prowadzenie:
Grzegorz Rychwalski, wiceprzewodniczący PZPPF
