Globalizm, bilateralizm, patriotyzm gospodarczy? Wyzwania dla społeczeństw i biznesu.

SOPOT | 27-29 września 2017
  • 0.000000lag
  • 0.000000lag

Rekomendacje EFNI 2015: wyzwania XXI wieku

Rekomendacje z sesji plenarnej: Jak naprawić kapitalizm?

Dobrze funkcjonujący kapitalizm może przynieść społeczeństwu znaczne korzyści, może jednak także przyczyniać się do powstawania nierówności. Umiejętność pewnych graczy wywierania wpływu na struktury nadzoru i systemy polityczne może spowodować pogłębienie się różnic ekonomicznych i stanowić zagrożenie dla uczciwej konkurencji, podobnie jak rozwój globalnych monopoli może podważyć fundamentalne założenia kapitalizmu.

Co możemy zrobić, aby wyrównać nierówności ekonomiczne? W jaki sposób instytucje, w szczególności instytucje finansowe, mogą odbudować zaufanie konsumentów? Jakie działania w tym celu mogliby podjąć decydenci i przedsiębiorcy?

  • Politycy i decydenci powinni opracować system zachęt promujący i nagradzający etyczne zachowania w biznesie. Warto jednak pamiętać, że odpowiedzialność za działania ukierunkowane na poprawę zachowań, które z kolei przełożą się na bardziej inkluzywny i uczciwy kapitalizm, spoczywa na każdym z nas.
  • Partycypacja polityczna jest kluczowym czynnikiem, który może się przyczynić do takiego kształtowania systemów nadzoru, które pierwszeństwo przyznaje społeczeństwu, a nie jednostkom. Przejrzyste procesy rządzące dialogiem pomiędzy biznesem i strukturami władzy administracyjnej pomogą zbudować zaufanie.
  • W obliczu aktualnych trendów demograficznych, aby zapewnić w przyszłości korzyści ekonomiczne na takim samym poziomie, jaki odnotowywaliśmy w przeszłości, przedsiębiorstwa muszą zwiększyć produktywność.
  • Społeczność przedsiębiorców powinna odgrywać istotną rolę w promowaniu dobrych praktyk przez samoregulacje oraz wyrażanie sprzeciwu wobec nieetycznych zachowań innych uczestników rynku.

 

Rekomendacje z sesji plenarneja: Nowe modele biznesu na nowe czasy

W obliczu wyzwań, jakie stoją przed współczesnym kapitalizmem, zmian polityczno-społecznych, a przede wszystkim  w następstwie  długoterminowych skutków kryzysu finansowego oraz w wyniku przyspieszającej rewolucji naukowo-technologicznej, która w dogłębnym stopniu zmienia perspektywę procesów inwestycyjnych, konieczne jest poszukiwanie nowych modeli biznesu i zarządzania.

Na poziomie menedżerskim należy więc:

  • przebudować modele zarządzania i wynagradzania menedżerów. Poza nagradzaniem za realizację krótkoterminowych celów trzeba premiować działania przynoszące podmiotom gospodarczym długoterminowe korzyści rozwojowe;
  • budować w organizacjach kulturę innowacji rozumianą jako umiejętność selekcji i wdrażania rozwiązań wypracowanych wewnętrznie lub pozyskanych na rynku;
  • rozwijać kulturę zarządzania opartą na współpracy poprzez promowanie menedżerów ? twórców nowych pomysłów i procesów, premiowanie działań zespołowych zarówno na poziomie organizacji, jak i we współpracy z podmiotami zewnętrznymi w celu realizacji drogich i długoterminowych celów.

Na poziomie publicznym konieczna jest:

  • budowa mechanizmów, które przejmowałyby część ryzyka związanego z wdrażaniem innowacji. Przykładem może tu być amerykańska agencja DARPA;
  • budowa pomostów pomiędzy nauką a biznesem w rozwoju innowacji w oparciu o wizję rozwoju społeczeństwa zarysowaną przez struktury rządowe;
  • rozwój ducha przedsiębiorczości od najmłodszego pokolenia i promowanie innowacji jako jedynej drogi rozwoju;
  • wypracowywanie rozwiązań globalnych w zakresie zrównoważonego rozwoju, szczególnie w obszarach dotyczących ochrony środowiska, oraz przejrzystych reguł prowadzania biznesu. Pomoże to ograniczać premiowanie zachowań nieetycznych.

 

Rekomendacje z panelu dyskusyjnego: Firma=idea?

Firmy przyszłości wytwarzać będą przede wszystkim wartości wynikające z ich  faktycznych kompetencji. Jeśli więc firma sprzedaje wycieczki, to wartości te będą się odnosić np. do emocji związanych z podróżowaniem czy też poszanowaniem lokalnych kultur. Zysk stanie się konsekwencją dostarczenia społeczeństwu, wraz z produktem czy usługą, wspomnianej wartości. Bez niej firma nie zyska zaufania i nie zarobi. Takich wartości nie da się łatwo skopiować, jak produkt czy usługę. To na nich więc firmy oprą swą przewagę konkurencyjną.

W praktyce wytwarzanie prawdziwych wartości nie jest proste. Nie chodzi tu przecież o popularne dziś wartości dodane, ale o coś zupełnie innego. Wartości to wiarygodne, cenne i atrakcyjne treści i kultura marki generowane świadomie przez przedsiębiorstwo. To do nich dodany będzie produkt. Aby takie wartości wytwarzać, trzeba porzucić model ?business is business?, na poważnie potraktować zagadnienie społecznej użyteczności firmy i hasło ?marka jako kultura?.

W proces wytwarzania wartości i dzielenia się korzyściami trzeba będzie włączyć otoczenie firmy. Sytuacja będzie się różnić w zależności od branży. Najprościej rzecz ujmując: jeśli mój bank ma być dla mnie autorytetem w dziedzinie zarządzania domowym budżetem, to będę oczekiwać od niego porad, ciekawych pomysłów i inspiracji, jak mogę moimi środkami lepiej zarządzać. W zamian chętnie włączę się w proces współwytwarzania wartości, dzieląc się pomysłami i doświadczeniami za pomocą mediów społecznościowych, konkursów czy banku pomysłów.

 

Rekomendacje z panelu dyskusyjnego: Inwestycje w innowacje. Kto inwestuje i dla kogo?

Państwa, które budują konkurencyjne gospodarki, intensywnie inwestują w ryzykowne technologie. W przypadku ograniczonych środków stosują często metodę ?problem driven?, ogniskując prace na rozwiązywaniu konkretnych problemów.

Jednak nawet wtedy, gdy środków jest pod dostatkiem, same instrumenty finansowe nie rozwiążą problemu innowacji. Bo też to nie pieniądze stanowią o innowacyjności. Do tego, by kraj był innowacyjny, potrzebny jest cały ekosystem: ten fizyczny (budynki, infrastruktura), prawny (ochrona własności intelektualnej) i podatkowy. Polska jest jedynym w Europie krajem, w którym podwójnie opodatkowuje się działania venture capital. Potrzebna jest zmiana, system zachęt do inwestowania, zerwanie z działaniami ad hoc oraz holistyczne spojrzenie na inwestycje wysokiego ryzyka.

Pięć punktów koniecznych do rozwoju innowacji to:

  • nauka, która powinna być motorem i kształcić talenty, a nie rzemieślników z tytułami;
  • finansowanie projektów badawczych powinno się odbywać w formule ?prywatny inwestor zleca, państwo dofinansowuje?;
  • tolerancja i otwartość na inność;
  • transfer technologii;
  • zorientowanie na specjalności, w których kraj jest liderem. W przypadku Polski to np. chemia i maszyny.

Budując ekosystem sprzyjający innowacyjności, nie trzeba nieustannie porównywać się do Izraela lub Doliny Krzemowej. Rynek VC w wielu krajach, także w Polsce, jest mniejszy niż w USA. Celem powinna być zmiana struktury PKB i zwiększenie w nim udziału przedsiębiorstw wykorzystujących własność intelektualną.

Warto też szeroko korzystać z wiedzy i doświadczeń w komercjalizacji innowacji na doświadczonych rynkach, a także łączyć lokalną myśl technologiczną z finansowaniem i nadzorem międzynarodowym.

Rekomendacje z panelu dyskusyjnego: Światowa gospodarka w czasach niepewności

Twórcy regulacji gospodarczych na poziomie międzynarodowym i krajowym powinni szybciej reagować na innowacje w sferze technologicznej. Pozwoli to likwidować bariery dla rozwoju przedsiębiorczości wynikające z braku aktualnych rozwiązań prawnych.

Dostępność i cena energii mają w dzisiejszych realiach większe znaczenie dla gospodarki niż innowacje, dlatego też kluczowy dla globalnej stabilności ekonomicznej będzie sektor energetyczny. Jednocześnie zmiany klimatyczne wymagają niezwłocznej reakcji ze strony społeczności międzynarodowej w powstrzymaniu postępującego ocieplenia Ziemi. To z kolei oznacza konieczność:

  • poszukiwań i wykorzystania nowych źródeł energii;
  • uwzględniania w gospodarce rosnącej roli gazu i rozbudowy korytarzy przesyłu tego surowca w skali światowej;
  • zacieśnienia współpracy pomiędzy państwami w celu wypracowania bardziej transparentnych i skutecznych rozwiązań prawnych dotyczących ochrony środowiska.

W wyniku konfliktów zbrojnych w wielu regionach świata doszło do znacznego spowolnienia rozwoju gospodarek poszczególnych państw oraz spadku zainteresowania inwestorów lokowaniem w nich kapitału. W związku z narastającymi zagrożeniami oczekujemy większego zaangażowania dyplomatycznego Zachodu w uregulowanie kryzysów na Bliskim Wschodzie
i tym samym wyhamowanie procesów wpływających na destabilizację tamtejszych gospodarek.

Narastające nierówności majątkowe w skali świata stanowią jedno z najpoważniejszych wyzwań zarówno o charakterze ekonomiczno-społecznym, jak i politycznym. W celu nakreślenia długofalowej strategii rozwiązania problemu nierówności należy:

  • wzmocnić dialog pomiędzy najważniejszymi światowymi instytucjami politycznymi
    i gospodarczymi (m.in. ONZ, Unią Europejską, OECD, WTO, G20);
  • zacieśnić współpracę pomiędzy sferami polityki, biznesu oraz środowiskiem akademickim i eksperckim.